Wanneer je verleden nog meespeelt in het heden
De impact van innerlijk kindwerk
Soms reageren we in het heden veel sterker dan de situatie lijkt te rechtvaardigen.
Een opmerking van je partner raakt je diep.
Je voelt je ineens afgewezen.
Je trekt je terug, terwijl je eigenlijk verbinding verlangt.
Of je merkt dat je voortdurend voor anderen zorgt, jezelf aanpast of het moeilijk vindt om grenzen te stellen.
En soms vraag je je af:
Waarom raakt dit mij zo?
Het antwoord ligt niet altijd in wat er nu gebeurt.
Sommige reacties dragen iets mee uit een veel eerdere tijd. Een tijd waarin je nog klein was, afhankelijk van anderen en waarin je nog niet de mogelijkheden had om te begrijpen wat er gebeurde, jezelf te beschermen of voor jezelf op te komen.
Dat is een belangrijk uitgangspunt van innerlijk kindwerk.
Wat we als kind leren, nemen we mee
Als kind leren we niet alleen lopen, praten en omgaan met de wereld. We leren ook – vaak zonder dat we ons daarvan bewust zijn – wat liefde betekent, of we er mogen zijn, of onze gevoelens welkom zijn en of we op anderen kunnen vertrouwen.
Een kind kan bijvoorbeeld leren:
- “Ik moet flink zijn.”
- “Ik mag geen verdriet hebben.”
- “Ik moet rekening houden met anderen.”
- “Als ik lief ben, word ik gezien.”
- “Ik moet het zelf doen.”
- “Mijn behoeften zijn niet zo belangrijk.”
- “Ik moet oppassen.”
- “Ik mag geen fouten maken.”
Deze overtuigingen kunnen ooit heel helpend zijn geweest. Ze hielpen je als kind om je aan te passen aan de omstandigheden waarin je opgroeide.
Maar wat een kind nodig had om zich staande te houden, hoeft een volwassene niet meer nodig te hebben.
Toch kunnen oude patronen nog steeds actief worden.
Niet omdat er iets mis is met jou, maar omdat een deel van jou ooit heeft geleerd dat dit de veiligste manier was om met de wereld om te gaan.
Het kind in jou is niet letterlijk een kind
Wanneer we spreken over het innerlijk kind, bedoelen we niet dat er letterlijk een kind in je woont.
Het is een manier om contact te maken met de emotionele ervaringen, behoeften, overtuigingen en beschermingsmechanismen die in je vroege leven zijn ontstaan.
Innerlijk kindwerk helpt om daar opnieuw naar te kijken.
Niet vanuit de vraag:
“Wat is er mis met mij?”
maar vanuit:
“Wat heeft dit deel van mij ooit nodig gehad?”
Dat verschil kan enorm veel veranderen.
Want wanneer we onszelf begrijpen, ontstaat er ruimte voor mildheid. En vanuit mildheid ontstaat vaak de mogelijkheid om iets nieuws te leren.
Van automatisch reageren naar bewust kiezen
Een van de grootste effecten van innerlijk kindwerk kan zijn dat je steeds eerder gaat herkennen wanneer een oude laag wordt geraakt.
Je merkt bijvoorbeeld:
“Dit gevoel is heel groot. Misschien gaat dit niet alleen over wat er nu gebeurt.”
Dat moment van bewustwording is belangrijk.
Er ontstaat een kleine ruimte tussen de gebeurtenis en je reactie.
En juist in die ruimte ontstaat keuzevrijheid.
Je hoeft niet meer automatisch te reageren vanuit angst, boosheid, verdriet of aanpassen. Je kunt steeds meer vanuit je volwassen zelf kijken:
Wat gebeurt hier nu werkelijk?
Wat heb ik nu nodig?
Wat wil ik zeggen?
Waar ligt mijn grens?
Wat past bij mij?
Dat is een belangrijke beweging van innerlijk kindwerk: van overleven naar bewust leven.
Ook relaties kunnen veranderen
Onze vroegere ervaringen kunnen invloed hebben op hoe we verbinding aangaan met anderen. Onderzoek naar hechting laat zien dat negatieve ervaringen in de kindertijd samen kunnen hangen met patronen van angst, vermijding en moeite met vertrouwen in volwassen relaties.
Dat betekent niet dat onze jeugd ons vastlegt.
Integendeel.
Wanneer je gaat herkennen welke oude patronen in relaties worden geactiveerd, kun je ze leren kennen en veranderen.
Misschien trek je je normaal gesproken terug zodra iemand dichtbij komt.
Of misschien doe je juist alles om de ander tevreden te houden.
Misschien vind je het moeilijk om hulp te vragen.
Of voel je je snel verantwoordelijk voor het welzijn van anderen.
Innerlijk kindwerk kan helpen om te ontdekken waar deze patronen vandaan komen en vooral: of ze je vandaag nog dienen.
Niet alleen het gewonde kind
Innerlijk kindwerk gaat bovendien niet alleen over pijn.
Er is ook een kind in ons dat nieuwsgierig was. Dat wilde spelen. Ontdekken. Fantaseren. Verwonderen. Dansen. Maken. Voelen.
Soms raken we juist die kanten kwijt wanneer we volwassen worden en vooral leren functioneren, presteren en verantwoordelijk zijn.
Daarom gaat heling niet alleen over het verwerken van wat moeilijk was.
Het gaat ook over het terugvinden van wat ooit vanzelfsprekend was.
Spontaniteit.
Speelsheid.
Vertrouwen.
Creativiteit.
Verwondering.
Levenslust.
De volwassen jij wordt de veilige volwassene
Een belangrijk onderdeel van innerlijk kindwerk is dat je leert om jezelf nu te geven wat je vroeger misschien hebt gemist.
Niet door het verleden te veranderen.
Dat kunnen we niet.
Maar wel door anders met jezelf om te gaan.
Waar je vroeger misschien hebt geleerd om jezelf streng toe te spreken, kun je nu leren luisteren.
Waar je vroeger je gevoelens moest inslikken, kun je ze nu erkennen.
Waar je vroeger geen grenzen kon stellen, kun je nu leren zeggen: dit is voor mij niet goed.
En waar je vroeger misschien vooral naar buiten keek voor bevestiging, kun je steeds meer leren om jezelf van binnenuit veiligheid en erkenning te geven.
Dit wordt ook wel reparenting genoemd: jezelf als volwassene leren geven wat je als kind nodig had.
Waarom inzicht alleen soms niet genoeg is
Je kunt heel goed begrijpen waar een patroon vandaan komt en het toch blijven voelen.
Je kunt bijvoorbeeld weten:
“Ik ben vroeger vaak afgewezen.”
en toch kan een kleine afwijzing vandaag voelen alsof je opnieuw dat kleine kind bent dat er niet bij hoort.
Daarom kan het waardevol zijn om niet alleen met het verhaal te werken, maar ook met de ervaring.
Met beelden en visualisaties.
Met lichaamsbewustzijn.
Met meditatie.
Met ademwerk.
Met systemisch werk.
Met beweging en TRE.
Met het voelen van wat er in het lichaam gebeurt.
Zo ontstaat er een verbinding tussen begrijpen, voelen en ervaren.
Niet alleen weten waarom je reageert zoals je reageert, maar ook ervaren dat je vandaag andere mogelijkheden hebt.
Van je verleden leren, zonder erin te blijven leven
Innerlijk kindwerk betekent niet dat je voortdurend terug moet naar het verleden.
Het gaat uiteindelijk juist over het heden.
Over de vraag:
Hoe wil ik vandaag leven?
Hoe wil ik omgaan met mezelf?
Hoe wil ik relaties aangaan?
Welke grenzen passen bij mij?
Wat wil ik niet langer dragen?
Waar mag meer ruimte voor komen?
Het verleden hoeft niet te verdwijnen om je vrijer te kunnen voelen.
Soms is het voldoende dat je het verleden op een andere plek in jezelf kunt gaan dragen.
Met meer begrip.
Met meer compassie.
Met meer keuzevrijheid.
En misschien is dat wel een van de mooiste bewegingen die innerlijk kindwerk kan brengen:
Je hoeft niet langer te worden wie je vroeger moest zijn om erbij te horen.
Je mag steeds meer worden wie je werkelijk bent.
Een uitnodiging
Tijdens een innerlijk kind retraite ontstaat de mogelijkheid om hier meerdere dagen werkelijk tijd en ruimte voor te nemen.
Niet alleen praten over wat er vroeger gebeurde, maar vertragen, voelen, ervaren en onderzoeken.
Met visualisaties, meditatie, systemisch werk en lichaamsgerichte oefeningen kan er ruimte ontstaan om oude patronen te herkennen én nieuwe ervaringen op te doen.
Want verandering ontstaat niet alleen door te begrijpen wat er is gebeurd.
Soms begint verandering wanneer een deel van jou voor het eerst werkelijk ervaart:
“Ik hoef het niet meer alleen te doen.”
“Ik mag voelen wat ik voel.”
“Ik mag er zijn.”
En misschien wel het belangrijkste:
“Ik ben nu volwassen. Ik heb keuzes. Ik kan voor mezelf zorgen.”
Geef een reactie